Hoe evalueer je soft skills?

Probleemstelling

In vijf opleidingen werd onderzocht hoe soft skills beter aangeleerd en geëvalueerd kunnen worden. De opleidingen stelden zich daarbij vier centrale vragen:

1. Welke soft skills zijn belangrijk?
2. Hoe kunnen deze skills concreet worden gedefinieerd?
3. Hoe kan hun belang duidelijk worden gemaakt aan studenten?
4. Hoe kunnen ze aangeleerd en geëvalueerd worden?

Op basis van de antwoorden werden onderwijskundige interventies uitgewerkt in verschillende opleidingen, elk gericht op specifieke soft skills:

• Educatieve Bachelor Secundair Onderwijs: Samenwerken en Zelfmanagement
• Accountancy-Fiscaliteit: Communicatie en Zelfmanagement
• Sociaal Juridische Dienstverlening: Communicatie, Onderzoekende houding en Ethisch denken
• Multimedia en Communicatietechnologie: Communicatie, Samenwerken en Zelfmanagement
• Orthopedagogie: Zelfzorg

Onderzoek

Het onderzoek wou twee vragen beantwoordden: 

1. Leiden de interventies tot competentiegroei in de relevante soft skills?
2. Verhogen de interventies de gepercipieerde kwaliteit van de evaluatie van deze soft skills?

Daartoe werden studenten op 2 tijdstippen bevraagd. De eerste keer bij het begin van het opleidingsonderdeel: zelfinschatting van de relevante soft skills. En een tweede keer op het einde van het opleidingsonderdeel. Ze kregen dan dezelfde vragen + een beoordeling van de kwaliteit van de evaluatie aan de hand van negen kwaliteitscriteria. 

Waar mogelijk werden studenten uit het jaar voorafgaand aan de interventie ook bevraagd (Tijdstip 0 of T0) om een vergelijking te maken met eerdere trajecten.

Conclusies

In alle studies die inzetten op het aanleren van soft skills kon worden aangetoond dat het nieuw ontwikkelde of vernieuwde leertraject een gunstig effect had op de competentiegroei van studenten, dat de nieuw ontwikkelde evaluaties goed onthaald werden door studenten en dat de vernieuwde evaluaties beter onthaald werden dan die uit het verleden. 

Een belangrijke les uit Studie 1: enkel inzetten op evaluatie creëert draagvlak, maar stimuleert het leerproces niet actief. Om het leerproces te bevorderen, is actieve interventie nodig. 

Aanbevelingen voor opleidingen die soft skills willen versterken:

• Identificeer de meest relevante soft skills voor je opleiding.
• Analyseer deze skills in detail en ontbloot de kerncomponenten.
• Maak duidelijk waarom deze skills belangrijk zijn voor studenten.
• Overweeg hoe de soft skills het beste geëvalueerd kunnen worden.
• Ontwikkel een zinvol en effectief leertraject dat competentiegroei stimuleert.

Output

Ontdek het volledige onderzoeksrapport.